Phép màu theo Luật Littlewood và Luật về Tập hợp cực lớn

Phép màu, hay điều kì diệu, là từ để chỉ những việc rất khó thành hiện thực – không thể tưởng tượng nổi – hay đơn giản là một sự việc thú vị làm ta há hốc mồm, thường ta chỉ thấy trong mơ. Nhưng thực ra, có nhiều nhà toán học đã chứng minh, phép màu hay những sự kiện tương tự là những thứ rất bình thường, bắt buộc phải xảy ra trong cuộc sống. 

“Bạn có biết rằng có một luật nói rằng mỗi chúng ta có thể mong chờ một phép màu xuất hiện trong cuộc sống với xác suất 1 lần trong 1 tháng? Luật Littlewood đưa ra một mệnh đề như vậy. Được xuất bản lần đầu tiên bởi Giáo sư trường Đại học Cambridge J.E. Littlewood trong cuốn “Tạp bút của một nhà toán học”, luật này ban đầu được phát triển để lật tẩy các sự việc siêu nhiên hay huyền bí, nói về hiện tượng phép màu. Luật Littlewood liên quan trực tiếp tới Luật về Tập hợp cực lớn, phát biểu rằng khi bạn có đủ một số lượng các mẫu thử lớn cần thiết, bất kỳ điều gì có thể xảy ra. Hãy coi như nó là Định luật Murphy trong toán học.

Littlewood định nghĩa một phép màu là “một sự việc ngoài mong đợi có ý nghĩa đặc biệt xuất hiện ở tần suất 1/1.000.000; trong khoảng thời gian mà một người hoàn toàn tỉnh táo và cảnh giác, một người sẽ trải nghiệm một vật trong mỗi giây (ví dụ như: nhìn màn hình máy tính, chạm vào bàn phím, chuột, đọc báo hay tương tự); thêm vào đó, một người thường trong trạng thái cảnh giác 8 tiếng một ngày; và kết quả là , một người sẽ, trong 35 ngày và theo những điều kiện giả thiết trên, trải nghiệm 1.008.000 sự vật”. Nếu chấp nhận định nghĩa về phép màu như trên, một người có thể hy vọng rằng mình sẽ được chứng kiến phép màu trong mỗi 35 ngày hoặc tương tự thế. Tức là, phép màu thực ra chẳng màu nhiệm lắm như ý tưởng ban đầu! Với quá nhiều người trải nghiệm quá nhiều sự việc trong quá nhiều ngày, điều này có vẻ như không những logic, mà còn ít “kỳ bí” hơn những thứ dẫn dắt chúng ta tới sự tôn sùng tôn giáo, những thứ bắt chúng ta phải quỳ lạy, van nài và cầu xin cho mỗi một phép màu trong cả đời người.

Một lần nữa, tác giả của cuốn sách này không thể kiểm chứng tính hiệu quả của luật trên trong đời sống của chúng ta, nhưng Luật về Tập hợp Cực lớn lại có thể cho phép xảy ra những sự trùng lặp đáng ngạc nhiên, ví dụ như ai đó trúng giải xổ số 3 lần trong 3 năm. Dù sao cũng có rất nhiều nghiên cứu có thể giúp chúng ta giải thích làm thế nào việc này xảy ra được. Một trong những nghiên cứu đáng chú ý nhất được viết bởi hai nhà thống kê học Stephen Samuels và George Mc Cabe ở trường Đại học Purdue, sau khi tờ New York Times đăng một bài về một người phụ nữ trúng số 2 lần liền, gây ra rất nhiều sửng sốt. Theo nghiên cứu của họ, cơ hội cho một ai đó trung xổ số 2 lần thật ra chạy từ 1 đến 30 lần trong khoảng thời gian 4 tháng, và còn cao hơn trong một khoảng thời gian 7 tháng. Chẳng có gì là sửng sốt cả. Điều này là hoàn toàn có thể nếu người chơi mua thật nhiều vé số mỗi tuần, và làm tăng đáng kể cơ hội trúng giải của mình.

Với hơn 6 tỉ người trên hành tinh này, cơ hội xảy ra chuyện một ai đó, thậm chí có thể là 10 triệu ai-đó, sẽ mơ chính x ác những gì bạn mơ tối nay là rất cao. Có thể họ sẽ ăn tối y như bạn. Hay sinh cùng ngày cùng tháng cùng năm với bạn. Số lượng các mẫu thử càng lớn, xác suất xuất hiện của các ‘sự kiện trùng lặp’ càng cao, và chúng ta có thể kinh hoàng nhận ra rằng có thể hàng triệu người khác cũng cùng trải qua một sự kiện như vậy, và họ đều có thể chia sẻ một ‘sự trùng lặp đầy ý nghĩa’ như v ậy, và đều cho là sự kiện đó chỉ xảy ra với mỗi mình mình.

Do đó, theo luật Littlewood và Luật về Tập hợp Cực lớn, mỗi chúng ta có thể trải nghiệm một thứ gì đó đáng ngạc nhiên, các sự kiện trùng lặp, một số có thể là phép màu, vào mỗi ngày. Những việc trên có thể bao gồm việc nhìn thấy đồng hồ số chỉ 11 :11 hay để ý sự lặp đi lặp lại của số 23 trong 1 ngày, đặc biệt khi trí óc của ta lấy một vài sự kiện trùng lặp trải nghiệm làm mẫu và tạo ra các hình mẫu khác xung quanh chúng, thổi phồng tầm quan trọng và sắp xếp để chính chúng ta nhìn thấy chúng xuất hiện nhiều hơn.”

Nguồn: 1: 11 The Time Prompt Phenomenon của Marie D. Jones và Larry Flaxman-Bản dịch của ntuts, http://www.vnmath.com…
This entry was posted in Bài Viết Tổng Hợp. Bookmark the permalink.

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s